{"id":6081,"date":"2023-11-28T16:04:01","date_gmt":"2023-11-28T15:04:01","guid":{"rendered":"https:\/\/legalden.pl\/backup2\/?p=6081"},"modified":"2023-11-29T17:11:12","modified_gmt":"2023-11-29T16:11:12","slug":"pesel-a-kradziez-tozsamosci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/legalden.pl\/en\/pesel-a-kradziez-tozsamosci\/","title":{"rendered":"Bezpieczne dane &#8211; PESEL, a kradzie\u017c to\u017csamo\u015bci"},"content":{"rendered":"<p>Pewnie przysz\u0142o Ci kiedy\u015b do g\u0142owy pytanie, czy je\u015bli kto\u015b kto zna Tw\u00f3j numer PESEL mo\u017ce wzi\u0105\u0107 na Ciebie kredyt lub kupi\u0107 co\u015b na raty. Po prostu ukra\u015b\u0107 Ci to\u017csamo\u015b\u0107. Tak &#8211; mo\u017ce si\u0119 to zdarzy\u0107. Ale mo\u017cesz temu zapobiec. Jak? O tym opowiem Ci w tym artykule.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-czym-jest-pesel\">Czym jest PESEL?<\/h3>\n\n\n\n<p>Numer <a href=\"https:\/\/www.gov.pl\/web\/cyfryzacja\/co-to-jest-numer-pesel-i-jak-sie-go-nadaje\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">PESEL<\/a> to <strong>indywidualny, jedenastocyfrowy symbol numeryczny, identyfikuj\u0105cy Ci\u0119 jako osob\u0119 fizyczn\u0105<\/strong>. Zawiera:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Twoj\u0105 dat\u0119 urodzenia, <\/li>\n\n\n\n<li>numer porz\u0105dkowy, <\/li>\n\n\n\n<li>oznaczenie p\u0142ci <\/li>\n\n\n\n<li>i liczb\u0119 kontroln\u0105.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Ka\u017cda osoba z polskim obywatelstwem ma numer PESEL. Przypisywany jest zaraz po tym, jak opiekun zg\u0142asza w urz\u0119dzie narodziny ma\u0142ego cz\u0142owieka. Numer PESEL otrzymuj\u0105 r\u00f3wnie\u017c cudzoziemcy zamieszkuj\u0105cy, ucz\u0105cy si\u0119 i pracuj\u0105cy w Polsce. W takim przypadku numer PESEL nadawany jest na wniosek zainteresowanego lub przy zameldowaniu na pobyt czasowy lub sta\u0142y.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-do-czego-sluzy-numer-pesel\">Do czego s\u0142u\u017cy numer PESEL<\/h3>\n\n\n\n<p>Jak ju\u017c wiesz, numer PESEL s\u0142u\u017cy do Twojej identyfikacji. Pos\u0142ugujesz si\u0119 nim g\u0142\u00f3wnie w kontaktach <br>z instytucjami m.in. w celu:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>za\u0142o\u017cenia konta bankowego,<\/li>\n\n\n\n<li>skorzystania z publicznej opieki medycznej,<\/li>\n\n\n\n<li>rozpocz\u0119cia pracy,<\/li>\n\n\n\n<li>za\u0142o\u017cenia jednoosobowej dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej,<\/li>\n\n\n\n<li>zeznania podatkowego i wielu innych. <\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Numer PESEL nie mo\u017ce si\u0119 powt\u00f3rzy\u0107, jest tylko Tw\u00f3j od momentu nadania. <\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-pesel-a-kradziez-tozsamosci\">PESEL, a kradzie\u017c to\u017csamo\u015bci<\/h3>\n\n\n\n<p>Wiesz ju\u017c czym jest PESEL i w jakich sytuacjach \u017cycia mo\u017ce by\u0107 Ci niezb\u0119dny. Uzyskanie go przez inn\u0105 osob\u0119 mo\u017ce jednak nie\u015b\u0107 ze sob\u0105 spore niebezpiecze\u0144stwo. <\/p>\n\n\n\n<p>Pewnie nie raz obi\u0142o Ci si\u0119 o uszy, \u017ce osoby nieupowa\u017cnione wykorzysta\u0142y numer PESEL do swoich cel\u00f3w takich jak:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>wzi\u0119cie po\u017cyczki na posiadacza numeru PESEL,<\/li>\n\n\n\n<li>dokonanie zakup\u00f3w po\u017cyczkowych na posiadacza numeru PESEL, <\/li>\n\n\n\n<li>sfa\u0142szowanie dowodu osobistego i inne.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-teraz-zastanawiasz-sie-jak-uchronic-sie-przed-takimi-naduzyciami\">Teraz zastanawiasz si\u0119 jak uchroni\u0107 si\u0119 przed takimi nadu\u017cyciami?<\/h3>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p><strong>Komentarz eksperta:<\/strong><\/p>\n<cite>W bezpiecze\u0144stwie IT, w przeciwie\u0144stwie do prawa,<strong> g\u0142\u00f3wn\u0105 zasad\u0105 jest: co nie jest dozwolone &#8211; jest zabronione.<\/strong> Zatem podstaw\u0105 s\u0105 tylko takie uprawnienia dost\u0119p\u00f3w, jakie s\u0105 niezb\u0119dne. Na ko\u0144cu i tak najs\u0142abszym ogniwem zabezpiecze\u0144 jest cz\u0142owiek. Dlatego tak wa\u017cne jest wyrabianie u u\u017cytkownik\u00f3w i u\u017cytkowniczek dobrych nawyk\u00f3w IT, nie tylko zwi\u0105zanych z prac\u0105. I tak mo\u017cliwo\u015b\u0107 zastrze\u017cenia numeru PESEL dobrze wpisuje si\u0119 w powy\u017csze zasady. U\u015bwiadamia ludziom zagro\u017cenia i daje narz\u0119dzie ochrony przed nimi<br>Jestem bardzo zadowolony, \u017ce wreszcie si\u0119 taka us\u0142uga pojawi\u0142a. Natomiast czuj\u0119 spory niedosyt, \u017ce domy\u015blnie wszystkie numery PESEL nie s\u0105 zastrze\u017cone. Mog\u0142oby to znaczniej bardziej zminimalizowa\u0107 oszustwa i wy\u0142udzenia. Zw\u0142aszcza w\u015br\u00f3d senior\u00f3w &#8211; m\u00f3wi Jurek Ochnio, Koordynator dzia\u0142u IT w Fundacji WO\u015aP.<\/cite><\/blockquote>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-podstawowe-formy-zabezpieczenia-numeru-pesel\">Podstawowe formy zabezpieczenia numeru PESEL<\/h3>\n\n\n\n<p>Aby zabezpieczy\u0107 sw\u00f3j numer PESEL, musisz skupi\u0107 si\u0119 na kilku podstawowych zasadach, kt\u00f3re zmniejsz\u0105 szans\u0119 na nadu\u017cycie i wykorzystanie Twoich danych.<\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li>Nie przekazuj swojego dowodu osobom trzecim &#8211; dow\u00f3d osobisty jest jednym z Twoich najwa\u017cniejszych dokument\u00f3w. Przekazuj\u0105c go innej osobie, przekazujesz zarazem wszystkie, najwa\u017cniejsze dane osobowe: imi\u0119, nazwisko, imiona rodzic\u00f3w, p\u0142e\u0107, zdj\u0119cie, numer PESEL &#8211; nie r\u00f3b tego!<\/li>\n\n\n\n<li>Nie pozwalaj kserowa\u0107 swojego dowodu osobistego &#8211; w art. 58 ustawy o dokumentach publicznych mo\u017cesz znale\u017a\u0107 informacje o zakazie dokonywania repliki dokumentu pod grzywn\u0105 do 2 lat pozbawienia wolno\u015bci.<\/li>\n\n\n\n<li>Zrezygnuj z sieci publicznej. Sie\u0107 internetowa bardzo u\u0142atwia nam \u017cycie, ale pami\u0119taj o korzystaniu z niej rozwa\u017cnie. Nie loguj si\u0119 do swojego konta bankowego czy portali, w kt\u00f3rych s\u0105 Twoje dane. Hakerzy z \u0142atwo\u015bci\u0105 odtworz\u0105 dane niezb\u0119dne do logowania i przej\u0119cia Twoich danych.<\/li>\n\n\n\n<li>Korzystaj tylko ze sprawdzonych portali &#8211; metoda na wnuczka ma si\u0119 wci\u0105\u017c dobrze. Dzi\u015b wnuczkiem mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 podrobiona strona, kt\u00f3ra z r\u00f3wnie du\u017c\u0105 \u0142atwo\u015bci\u0105 przejmie Twoje dane.<\/li>\n\n\n\n<li>Pami\u0119taj o dwuetapowym uwierzytelnianiu logowania &#8211; po wpisaniu has\u0142a, sw\u00f3j dost\u0119p do konta zawsze potwierdzaj dodatkowo kodem przes\u0142anym sms-em lub kodem przes\u0142anym na Tw\u00f3j adres e-mail.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-pesel-wyciekl-co-teraz\">PESEL wyciek\u0142, co teraz<\/h3>\n\n\n\n<p>Przej\u0119cie numeru PESEL przez osob\u0119 nieupowa\u017cnion\u0105 mo\u017ce kosztowa\u0107 Ci\u0119 du\u017co nerw\u00f3w i stresu, dlatego warto zapami\u0119ta\u0107 te dwa krok post\u0119powania:<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li>Zastrze\u017c sw\u00f3j numer PESEL. Od 17 listopada 2023 roku masz mo\u017cliwo\u015b\u0107 samodzielnego zastrze\u017cenia swojego numeru PESEL. Ju\u017c na etapie podejrzenia, \u017ce Tw\u00f3j numer PESEL wpad\u0142 w niepowo\u0142ane r\u0119ce mo\u017cesz skorzysta\u0107 z prostego rozwi\u0105zania zapewnionego przez <strong><a href=\"https:\/\/www.mobywatel.gov.pl\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">portal mObywatel.gov.pl<\/a> <\/strong> Za pomoc\u0105 tej funkcji, mo\u017cesz zastrzec sw\u00f3j numer PESEL i uchroni\u0107 si\u0119 przed kradzie\u017c\u0105 to\u017csamo\u015bci.<br><br>Podpowied\u017a gdzie znajdziesz opcj\u0119 zastrze\u017cenia numeru PESEL po zalogowaniu:<br>&#8211; kliknij &#8222;Twoje dane&#8221;,<br>&#8211; po prawej stronie wy\u015bwietli Ci si\u0119 opcja &#8222;zastrze\u017c PESEL&#8221;,<br>&#8211; gotowe.<br><br>Pami\u0119taj, \u017ce portal <a href=\"https:\/\/www.mobywatel.gov.pl\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">mObywatel.gov.pl<\/a> ma Ci u\u0142atwia\u0107 takie czynno\u015bci, ale nie wy\u0142\u0105cza mo\u017cliwo\u015bci za\u0142atwienia sprawy stacjonarnie w dowolny urz\u0119dzie gminy.<br><br><\/li>\n\n\n\n<li>Je\u017celi wiesz, \u017ce Tw\u00f3j numer PESEL zosta\u0142 wykorzystany do pope\u0142nienia przest\u0119pstwa, zg\u0142o\u015b niezw\u0142ocznie spraw\u0119 do w\u0142a\u015bciwego organu \u015bcigania.<br><br><\/li>\n\n\n\n<li>Je\u015bli jeste\u015b cudzoziemcem bez dost\u0119pu do portalu mObywatel.gov.pl mo\u017cesz zastrzec sw\u00f3j numer PESEL w dowolnym urz\u0119dzie gminy. Po zweryfikowaniu to\u017csamo\u015bci z\u0142o\u017cysz wniosek o zastrze\u017cenie swojego numeru PESEL. Twoja to\u017csamo\u015b\u0107 zostanie zweryfikowana Twoim paszport, kar\u0105 pobytu lub inny wa\u017cnym dokumentem.<br><br><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p>Je\u017celi chcesz dowiedzie\u0107 si\u0119 czego\u015b o aplikacji mObywatel, przeczytaj nasz <a href=\"https:\/\/legalden.pl\/mobywatel\/\">artyku\u0142.<\/a><\/p>\n\n\n\n<p> <\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/photo.php?fbid=982241739441115&amp;set=pb.100029658950440.-2207520000&amp;type=3\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"435\" src=\"https:\/\/legalden.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Banner_05-1024x435.png\" alt=\"Na zdj\u0119ciu mecenas Karol Moldenadowski (kr\u00f3tkie w\u0142osy, broda iw w\u0105sy, bia\u0142a koszula, szara marynarka) i adwokatka Anna Glas (ciemna karnacja, br\u0105zowe oczy i w\u0142osy, jasna marynarka. Na grafice obok nich napis: Legalden laureatem Znaku Jako\u015bci Programu akceleracyjnego Lider\" class=\"wp-image-5695\" srcset=\"https:\/\/legalden.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Banner_05-1024x435.png 1024w, https:\/\/legalden.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Banner_05-300x128.png 300w, https:\/\/legalden.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Banner_05-768x326.png 768w, https:\/\/legalden.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Banner_05-1536x653.png 1536w, https:\/\/legalden.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Banner_05.png 1600w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><\/figure>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pewnie przysz\u0142o Ci kiedy\u015b do g\u0142owy pytanie, czy je\u015bli kto\u015b kto zna Tw\u00f3j numer PESEL mo\u017ce wzi\u0105\u0107 na Ciebie kredyt lub kupi\u0107 co\u015b na raty. Po prostu ukra\u015b\u0107 Ci to\u017csamo\u015b\u0107. Tak &#8211; mo\u017ce si\u0119 to zdarzy\u0107. Ale mo\u017cesz temu zapobiec. Jak? O tym opowiem Ci w tym artykule. Czym jest PESEL? Numer PESEL to indywidualny, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":12,"featured_media":6097,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[35],"tags":[718],"ppma_author":[1334],"class_list":["post-6081","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ngo","tag-dane-osobowe"],"acf":[],"authors":[{"term_id":1334,"user_id":12,"is_guest":0,"slug":"aleksandra-bura","display_name":"Aleksandra Bura","avatar_url":{"url":"https:\/\/legalden.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/Legalden-2025_piony-6112-scaled.jpg","url2x":"https:\/\/legalden.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/Legalden-2025_piony-6112-scaled.jpg"},"author_category":"","first_name":"Aleksandra","last_name":"Bura","user_url":"","job_title":"Prawo organizacji pozarz\u0105dowych | inkluzywno\u015b\u0107 w pracy","telefon":"","mail":"aleksandra.bura@legalden.pl","foto":"","tiktok":"","youtube":"","linkedin":"https:\/\/www.linkedin.com\/in\/aleksandrabura-she-her\/","instagram":"","twitter":"","facebook":"","description":"Specjalistka inkluzywno\u015bci i r\u00f3\u017cnorodno\u015bci w pracy, prawniczka, aplikantka adwokacka.\r\nW kancelarii Legalden wspiera obs\u0142ug\u0119 prawn\u0105 NGO, doradza przy zak\u0142adaniu organizacji oraz pomaga w rozwi\u0105zywaniu bie\u017c\u0105cych trudno\u015bci prawnych. Zajmuje si\u0119 tak\u017ce legalizacj\u0105 pobytu i pracy zagranicznych ekspert\u00f3w wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cych z organizacjami mi\u0119dzynarodowymi.\r\nZag\u0142\u0119bienie w kwestie inkluzywno\u015bci jest dla niej naturalnym ci\u0105giem wydarze\u0144 \u2013 swoj\u0105 prac\u0119 magistersk\u0105 po\u015bwi\u0119ci\u0142a interdyscyplinarnemu tematowi \u201eRejestrowane zwi\u0105zki partnerskie jako instytucja alternatywna dla ma\u0142\u017ce\u0144stwa\u201d. Z czasem jej zainteresowania r\u00f3wno\u015bciowe rozszerzy\u0142y si\u0119 na inne obszary, w kt\u00f3rych dochodzi do dyskryminacji.\r\n\r\nOd czas\u00f3w studi\u00f3w zaanga\u017cowana w dzia\u0142alno\u015b\u0107 organizacji pozarz\u0105dowych, m.in. jako cz\u0142onkini zwyk\u0142a, a nast\u0119pnie cz\u0142onkini zarz\u0105du Stowarzyszenia ELSA Warszawa (Europejskie Stowarzyszenie Student\u00f3w Prawa, oddzia\u0142 warszawski).\r\n\r\nPrywatnie psia mama, mi\u0142o\u015bniczka d\u0142ugich spacer\u00f3w, jazdy na rowerze, plansz\u00f3wek, ksi\u0105\u017cek i bingowania seriali."}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/legalden.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6081","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/legalden.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/legalden.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/legalden.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/12"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/legalden.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6081"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/legalden.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6081\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/legalden.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6097"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/legalden.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6081"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/legalden.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6081"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/legalden.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6081"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/legalden.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=6081"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}