Ułatwienia dostępu

Dyskryminacja i mobbing w miejscu pracy – jak się chronić?

Dyskryminacja i mobbing to dwa poważne problemy, które mogą i niestety coraz częściej występują w miejscu pracy. Oba zjawiska mają negatywny wpływ na zdrowie psychiczne i fizyczne pracowników oraz na atmosferę i efektywność pracy w całej organizacji.

Dyskryminacja

Dyskryminacja polega na nierównym traktowaniu pracowników ze względu na cechy takie jak płeć, wiek, rasa, religia, orientacja seksualna, niepełnosprawność czy inne cechy osobiste. Przykłady dyskryminacji to odmowa awansu, niesprawiedliwe zwolnienie, nieuzasadnione różnice
w wynagrodzeniu oraz brak dostępu do szkoleń i możliwości rozwoju zawodowego.

Mobbing

Mobbing to systematyczne, długotrwałe nękanie pracownika przez współpracowników lub przełożonych. Objawia się m.in. przez poniżanie, wyśmiewanie, izolowanie, nieuzasadnione krytykowanie, przydzielanie zadań poniżej kwalifikacji lub zbyt trudnych do wykonania. Skutki mobbingu mogą obejmować stres, depresję, rezygnację z pracy lub inne bardziej poważne skutki zarówno w życiu zawodowym jak i prywatnym.

Jak się chronić przed dyskryminacją i mobbingiem?

Pracownicy powinni być świadomi swoich praw wynikających z licznych ustaw. W Polsce prawa te regulowane są m.in. przez Kodeks pracy oraz Ustawę o wdrażaniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania.

Ważne jest prowadzenie dokładnej dokumentacji wszelkich incydentów dyskryminacji czy mobbingu, w tym zapisywanie dat, miejsc, treści rozmów i świadków zdarzeń.

Warto jednak zgłaszać problem na samym początku, swojemu najbliższemu przełożonemu lub działowi HR. Jeśli to nie przyniesie rezultatów lub będzie zlekceważone, należy złożyć skargę do Państwowej Inspekcji Pracy lub wnieść sprawę do sądu pracy.

Pracownicy powinni pamiętać również, że mogą zwrócić się o pomoc do swoich związków zawodowych, które często oferują wsparcie prawne i psychologiczne w tym zakresie.

Prawa osób mobbowanych i dyskryminowanych

W Polsce osoby dotknięte dyskryminacją lub mobbingiem mają prawo do równego traktowania, co wynika bezpośrednio z Kodeksu pracy:

„Art.  111.  [Poszanowanie dóbr osobistych pracownika] Pracodawca jest obowiązany szanować godność i inne dobra osobiste pracownika.

Art.  112.  [Zasada równego traktowania pracowników] Pracownicy mają równe prawa z tytułu jednakowego wypełniania takich samych obowiązków; dotyczy to w szczególności równego traktowania mężczyzn i kobiet w zatrudnieniu.

Art.  113.  [Zakaz dyskryminacji] Jakakolwiek dyskryminacja w zatrudnieniu, bezpośrednia lub pośrednia, w szczególności ze względu na płeć, wiek, niepełnosprawność, rasę, religię, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkową, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientację seksualną, zatrudnienie na czas określony lub nieokreślony, zatrudnienie w pełnym lub w niepełnym wymiarze czasu pracy – jest niedopuszczalna.”

Pracownik, u którego mobbing wywołał rozstrój zdrowia, może dochodzić od pracodawcy odpowiedniej sumy tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Pracownik, który doznał mobbingu lub wskutek mobbingu rozwiązał umowę o pracę, ma prawo dochodzić od pracodawcy odszkodowania w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę, ustalane na podstawie odrębnych przepisów

Jak pracodawca powinien zapobiegać dyskryminacji i mobbingowi?

  1. Pracodawcy powinni opracować i wdrożyć politykę antydyskryminacyjną oraz procedury zgłaszania i rozpatrywania skarg na dyskryminację i mobbing.
  2. Regularne szkolenia dla pracowników i kadry kierowniczej na temat przeciwdziałania dyskryminacji i mobbingowi mogą zwiększyć świadomość i zmniejszyć ryzyko wystąpienia takich zachowań.
  3. Tworzenie pozytywnej i wspierającej kultury organizacyjnej, w której wszyscy pracownicy są traktowani z szacunkiem, jest kluczowe.
  4. Pracodawcy powinni regularnie monitorować sytuację w firmie, przeprowadzać anonimowe ankiety wśród pracowników oraz analizować wyniki w celu wczesnego wykrywania problemów.
  5. Otwarta i jasna komunikacja między pracownikami a kierownictwem jest kluczowa. Pracodawcy powinni promować otwartość w zgłaszaniu problemów i obaw.
  6. Szybkie i skuteczne reagowanie na skargi dotyczące dyskryminacji i mobbingu może zapobiec eskalacji problemu.
  7. Pracodawcy powinni oferować wsparcie psychologiczne i prawne dla osób dotkniętych dyskryminacją lub mobbingiem.
  8. Kierownictwo powinno dawać przykład, przestrzegając zasad równego traktowania i szacunku w miejscu pracy.

Dyskryminacja i mobbing w miejscu pracy to poważne problemy, które wymagają aktywnego przeciwdziałania ze strony pracodawców oraz świadomości i determinacji pracowników. Jeżeli będziesz potrzebować pomocy przy tworzeniu dokumentacji dotyczącej przeciwdziałaniu dyskryminacji i mobbingowi odezwij się do mnie -> natalia.kwiatkowska@legalden.pl

Wiele więcej na ten temat opowiem na webinarze 19 lipca 2024 roku. Poniżej link do zapisów: https://lnkd.in/duJZYEXW. Widzimy się niebawem!

  • Adwokat i absolwentka studiów prawniczych na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego oraz studiów podyplomowych na kierunku Prawo pracy i ubezpieczeń społecznych (kadry i płace) na Uczelni Łazarskiego. Jej zainteresowania zawodowe obejmują prawo pracy, HR, podatki, pomoc prawną cudzoziemcom oraz kobietom i dzieciom. Współpracuje z przedsiębiorcami, organizacjami pozarządowymi oraz firmami międzynarodowymi. Jest autorką licznych publikacji oraz artykułów prawniczych. Prowadzi również szkolenia z zakresu prawa pracy, NGO, wolontariatu pracowniczego oraz nowelizacji kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, znanej „Ustawą Kamilka”.

    ESG | prawo pracy

Zobacz inne